Kategori: Makaleler

İnatçı Balgam ve Ekonomi: Kaynak Kıtlığı ve Seçimlerin Sonuçları Ekonomi, temelde kaynakların kıtlığı ve bu kaynakların nasıl en verimli şekilde dağıtılacağı üzerine şekillenir. Her birey, toplum ve hükümet, mevcut kaynakları sınırsız bir şekilde kullanamayacağından dolayı, her seçim bir fırsat maliyeti taşır. Yani, bir karar alırken tercih edilen seçenek, diğer seçeneklerin getirebileceği faydaları da kaybetmek anlamına gelir. Peki, bu temel ekonomi ilkeleri, sağlık gibi yaşamın en temel alanlarından birine, örneğin inatçı balgamın söktürülmesine nasıl yansır? İnatçı balgam, vücutta birikmiş mukusun temizlenmesi için çeşitli tedavi yöntemleri gerektiren bir durumdur. Tıpkı ekonomi gibi, bu problem de birçok faktörün etkileşimde olduğu bir dizi dinamik…

Tıknaz Yemek Ne Demek? Ekonomik Bir Perspektiften Analiz Bir tabakta et, patates, sebzeler, biraz sos ve belki de biraz ekmek… Karşınızda tıknaz bir yemek var. “Tıknaz yemek” demek, aslında ne anlama gelir? Sadece fiziksel olarak büyük bir tabak mı yoksa daha derin bir ekonomik anlam taşıyor mu? Tıknaz yemek, kelime olarak iştah açıcı ve doyurucu bir anlam taşırken, ekonomik açıdan da oldukça önemli bir kavramı işaret edebilir. Bu yazıda, tıknaz yemek olgusunun ekonomideki yeri üzerine bir analiz yapacağız. Günümüz ekonomisinin temel sorusu şu: Kıt kaynaklarla, sınırsız ihtiyaçları karşılamak için ne tür seçimler yapıyoruz? Tıknaz yemek, bu sınırlı kaynaklarla yapılan seçimlerin…

Bir kumandada “kayıt” tuşu basit bir işlem gibi görünebilir; televizyonu kaydetmek, bir anı belgelemek, zamanın geçişine karşı bir tür direniş sergilemek. Ancak, bu tuşun ardında sadece bir işlevsel anlam değil, aynı zamanda bir ekonomik düşünme biçimi de yatmaktadır. İnsanlar her gün çeşitli kararlar alır; bu kararların her biri, kaynakların kıtlığını ve bu kıtlıkla başa çıkma çabalarını yansıtır. Peki, bir kumandada kayıt tuşu gibi basit bir harekette bile, ekonomi nasıl şekillenir? Mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi perspektiflerinden bu soruyu ele almak, daha geniş ekonomik düşünme yollarına kapı açacaktır. Mikroekonomi Perspektifinden: Bireysel Karar Verme ve Kayıt Tuşu Mikroekonomi, bireylerin ve işletmelerin kaynakları…

Ka Neynin Simgesi? Bir Antropolojik Keşif Her kültür, kendine özgü semboller, ritüeller ve değerler etrafında şekillenir. Bu semboller, bir toplumun kimliğini, sosyal yapısını ve dünya görüşünü yansıtan derin anlamlar taşır. Bazı semboller evrensel olabilirken, bazıları yalnızca belirli bir kültürde anlam bulur. “Ka” kelimesi de, hangi kültürde kullanıldığına bağlı olarak farklı anlamlar kazanabilir. Peki, “Ka neyin simgesi?” sorusuna antropolojik bir bakış açısıyla nasıl yaklaşabiliriz? Kültürlerarası farklılıkları keşfetmeye, insanların farklı inanç sistemlerine, ritüellere, sosyal yapılarına ve kimliklerine dair gözlemler yapmaya hevesli bir insan olarak, bu yazıyı sizlerle paylaşmak istiyorum. Ka, belki de sizin için basit bir kelime olabilir; fakat başka bir toplumda,…

Bebek Sterilizatörü Gerekli Mi? Tüm Yönleriyle İnceleme Bebeğiniz doğduğunda, dünyaya ilk adımlarını atarken ona her konuda en iyi şekilde bakmak istemeniz oldukça doğal. Bu sürecin içinde bebek ürünleri konusunda karşılaştığınız onlarca seçenekten biri de “bebek sterilizatörü”. Belki de bu ürün, annelerin ve babaların “gerekli mi, değil mi?” sorusunu sıkça sordukları bir ürün. Bazen onu alıp almadığınızı sorgularken, bazen de satıcıların bu ürünün “zorunlu” olduğunu söylediklerini duyduğunuzda kafanız karışabilir. Gerçekten de bebek sterilizatörüne ihtiyaç var mı? Hem geçmişten bugüne, hem de günümüzün ebeveyn perspektifinden bakarak bu soruyu birlikte keşfedelim. Bebek Sterilizatörü Tarihsel Bir Bakış: Geçmişte ve Bugün Bebekler için hijyen, insanlık…

Afazi Hastalığının Tedavisi Var Mı? Ekonomi Perspektifinden Bir Analiz Kaynaklar sınırlıdır, ihtiyaçlar sonsuzdur. Bu klasik ekonomik ilkeden yola çıkarak, hem bireysel hem de toplumsal düzeyde karşılaşılan sağlık sorunlarını ele alırken, bu denklemi anlamak önemlidir. Özellikle, sağlık hizmetleri gibi kritik alanlarda, tedaviye erişim, kaynak tahsisi ve bireysel tercihler arasındaki dengeyi bulmak oldukça karmaşıktır. Afazi, beyin hasarına bağlı olarak dil becerilerinin kaybı ile karakterize edilen bir hastalıktır ve tedavi süreci, mikroekonomik, makroekonomik ve davranışsal ekonomik perspektiflerden ele alınabilir. Peki, afazi hastalığının tedavisi var mı? Bu soruyu sağlık ekonomisi açısından nasıl ele alabiliriz? Bu yazıda, afazi hastalığının tedavisinin mevcut durumu üzerinden sağlık ekonomisini…

Bitirme Tezi CV’ye Yazılır Mı? Bir Genç Yetişkinin Hikâyesi Herkesin hayatında bir dönüm noktası vardır. O an gelir, bir şeyler değişir, büyük bir kapı aralanır ve bir sonraki adımda nereye gideceğine karar vermek zorunda kalırsın. Benim için o an, Kayseri’deki küçük odamda bilgisayarın başında, bitirme tezimi son bir kez gözden geçirdiğim andı. Kafamda deli sorular dönüyordu. Bitirme tezi CV’ye yazılır mı? Bu soru kafamı öylesine meşgul etmişti ki, birkaç gün boyunca uyuyamadım. Heyecan ve Kaygının Bileşkesi Hayatımda ilk kez bir şeyin bitmesine o kadar yakın olmuştum ki. Bir yandan bitirme tezim, yıllardır süren emeğimin somut bir meyvesiydi. Ama diğer taraftan,…

Süngü Hala Kullanılıyor Mu? Psikolojik Bir Mercekten Bakış İnsan davranışlarını çözümlemeye çalışan bir psikolog olarak, bazen eski zamanlardan günümüze uzanan semboller ve araçlar üzerinden insan doğasına dair derin ipuçları bulmak oldukça ilginç olur. Süngü, tarihsel olarak bir askeri silah olarak tanınır; bir saldırı veya savunma aracı olarak çokça kullanılmıştır. Ancak, psikolojik bir bakış açısıyla, süngü sadece fiziksel bir araç değil, aynı zamanda insanın içsel savunmalarını ve korunma arayışını simgeleyen bir metafor olabilir. Bugün, süngü hala kullanılıyor mu? Ve bu soruya, modern toplumda nasıl yanıtlar bulabiliriz? Bu yazıda, süngü kavramını bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji çerçevesinde ele alarak, insan davranışlarının altında…

Projeksiyon Perdesi Yerine Ne Kullanabilirim? Ekonomik Bir Perspektif Ekonomi, kaynakların kıt olduğu ve insanların bu kaynakları en verimli şekilde nasıl kullanacaklarına dair yaptığı seçimler üzerine kuruludur. Her gün, en küçük tercihlerimizden en büyük yatırım kararlarımıza kadar, seçimlerimizin sonuçlarını hesaba katarak adımlarımızı atarız. Bu bağlamda, projeksiyon perdesi gibi bir öğenin değiştirilmesi, yalnızca bir bireysel tercihin ötesinde, fırsat maliyeti ve dengesizlikler gibi daha geniş ekonomik kavramlarla ilişkilidir. Projeksiyon perdesi yerine ne kullanılabileceğini düşündüğümüzde, aslında kararlarımızın hangi kaynakları tahsis edeceğimizi ve bu tahsisin daha geniş ekonomik sonuçlarını nasıl şekillendireceğini sorguluyoruz. Bu yazıda, mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi çerçevesinde, projeksiyon perdesi yerine ne kullanabileceğimiz…

Elazığ Maden Ocağı Kimin? Ekonomi Perspektifinden Bir Analiz Dünyamız, sınırlı kaynaklarla sürekli bir mücadele içinde. Bir taraftan doğal kaynakların tükenmesi ve çevresel etkiler söz konusu, diğer taraftan ise bu kaynakların kullanımıyla ilgili alınan kararların toplum üzerinde ciddi etkileri var. Bu denkleme dahil olan bir diğer boyut ise ekonomik seçimlerdir: Hangi kaynağı kim, hangi amaçla kullanacak? Bu soruyu sorarken, sınırsız taleplerin ve sınırlı kaynakların çelişkisi göz önünde bulundurulmalıdır. Elazığ maden ocağının kimin olduğu sorusu da, temelde bu ekonomik denklemin bir örneğidir. Peki, bu madencilik faaliyetinin kimin denetiminde olduğu, sadece ticari bir mesele mi? Yoksa çok daha derin ekonomik, toplumsal ve çevresel…